Episkopo ya lokúmu Parolin: bondimami ya Eklezia eúti na mpifo te kasi na litatoli

Jean-René Bompolonga - Kinshasa

"Eklezia etikali ya bondimi po ya mpifo, mitúya to ba mayéle te, kasi tángo boyambi ekomi litatoli lyoko esálemi, elobami mpe emonani na bikela ya sóló ya bokangoli, ya bosémbo mpe ya mawa biye bikopesa lisusu lokúmu mpe bikofungola ba nzelá ya bonsómi ya sóló". Waná bizali maloba ya episkopo ya lokúmu Pietro Parolin, na bokambi mokolo ya eyenga 25 ya sánzá ya yambo, misa na cathédrale ya Copenhague lokóla motindami ya Papá na bosepeli bikeke 12 ya ebándeli ya etindá ya Sántu Ansgar na Danemark. Ezali na ekeke ya 9 ndé moine bénédictin akomaki na nordi ya Poto po ya etindá ezuama po ya "mayéle to elonga te, kasi na lobokó na Yézu", elobaki lisusu Secrétaire ya Letá, mpe asombaki libosó libosó bonsómi ya mwá baúmbu. Nzokándé, ekela na ye, na mokili moko "ezoka na ba loléngé ya sika ya boúmbu -nkita, bonkoko, molimo- mpe ezua elembo ya bolongoli mpe botikali mpiyo", etikali leló lisusu na "nsango ya sika".

Komema Nsango-Ndamu

Sima ya bopesi ba mbote ya Papá Léon XIV, na bolaki pembeni na ye ya molimo, episkopo ya lokúmu alobaki bokási ya nsinga yoko ekelama na tángo eleka mpe bozali kaka na bomoi ya bokébi ya mokengeli mpe bomilengeli ya Nsango-Ndamu biye bisalaka etindá ya Ansgar eleki bikeke 12. Etindá yoko ebotama na "nzebi yoko ya kokámwa ya bokangoli" na bomoi na ye moko, elobaki episkopo ya lokúmu Parolin na bozui likanisi ya botángi Izaya (52, 7-10): aúmelaki te na nsakola kasi na  mosakoli, oyo makolo "bizali kitoko po ya makanisi to ba ndimbola amemi te, kasi po bimemi Nsango-Ndamu, ekoki kobikisa bato na bobongoli motéma ya baye bazali koyoka ye mpe na bokomisi bangó bansómi". Kaka loléngé ena, Ansgar ayokaki esengo ya bolimbisani na Nzámbe mpe alingaki "kokabola esengo ena na basusu", po ezalaki "nsango elamu eye amemaki".

Moléndé ya kolanda Yézu

Na bolobi na tempelo ebonzama po ya moine bénédictin oyo azalaka mopalinginyi ya yambo ya bokristu epái ya bato ya Danemark ya leló mpe ya Suède, episkopo ya lokúmu alakisaki biténi ya ntina ya bomoi na ye, úto bokoti na ye, o eleko azalaki nanu mwána, na monastère ya Corbie na France, kinó bolekisi na ye, na mibú 20, na monastère ya Corvey, ekelamaki kála te, n'Allemagne ya leló. Na sima, boponi ya mpiko ya etindá ya bopalinginyi Nsango-Ndamu na Danemark tángo mokónzi Louis le Pieux asengaka ba sángó po ya kokende elongo na mokónzi Harald Klak ya Danemark, aútaki kozua batísimo.

O eleko ya kotika bisika mpe bato amesanaki na bangó po ya kolanda Yézu, Ansgar atatabanaki te, na bolakisi "mpiko mpe botiyi motéma" biye bikamwisaka bato ya eleko ena: moyekoli mpe mokomi bomoi y'Ansgar, sántu Remberto, akomaka na "Vita Anskarii" bokamwi ya baye bazalaki komona ye kosála boponi ya pási po ya bolingo po ya Yézu. Na buku na ye, bénédictin apesaka elembo ya mokristu na kobika na bokristu, loléngé Nsango-Ndamu eye, lokóla elobaki Secrétaire ya Letá, ekopesa te "biyano bizangi polélé", kasi "emoniseli yoko ya moto oyo lokúmu na ye eleki libosó ya motángo nionso".

Na mitéma bibongwama

Na etindá na ye, sántu Ansgar "akutanaki na botomboki boko makási mpe emonanaki lokóla akolonga te, kasi lokúmu ezalaki eye azalaki koluka te": esálemaki, elobaki Secrétaire ya Letá. na botáli na Mokánda ya Yambo ya sántu Polo na ba Kolinti, na bokeseni loléngé ya Polo ya "liboma ya kuruze", elingi eloba, na mokili moko eye ekotéya ya kopesa motúya na mpifo, bopangani (influence) mpe elonga, Kristu abakami o kuruze akobima lokóla eseke yoko. "Kasi liboma ena, esémbolaki ye, ezali bwányá ya Nzámbe, po ekolakisa bolingo boko ekoki komipesa mobimba". Se bongo, lisapo ya bomoi y'Ansgar ekoloba lisusu na bisó 'te Eklezia ekokola "kaka na motángo te, kasi na mibáli mpe bási baye bakomema bomoi boko ya lobokó, ya bompikiliki mpe ya bolingo: etindá ebandi na mitéma bibongwami".

Episkopo ya lokúmu Parolin alosaki mbela moko, o eleko ya bosepeli ya zúbile ebonzama na sántu, ya "kozongisa ya sika moléndé ya Nsango-Ndamu" mpe ya "kobátela elikya esika wápi lisapo emonani lokóla elembi" zambi ya kotatola 'te “bobóti ebotamaka na bolingo eye esangisi mpe na botiyi motéma na ekela ekokoba ya Nzámbe, atá na ba tángo ya kolemba makási".

Kotambola na Kristu

Leló, Danemark ezali ekóló ya bapagáno lisusu te eye Ansgar akutaka na bokómi na ye, lisoló ya ekóló "ezua elembo ya ndéngé ya mozindo na libula na ye ya bokristu" mpe lisangá ya katoliko, na bato ya Luther mpe bato bansó ya motéma malámu, ekopesa "na mosála, bosálisani mpe botosi ya lokúmu ya moto", elobaki episkopo ya lokúmu. Na bolobi liloba-lotómo ya Papá -In Illo uno unum- episkopo ya lokúmu asukisaki na bosakoli 'te Ansgar ayebaki 'te etindá ya bayékoli ya Yézu-Kristu ebandi na "motéma moko ebongwami" mpe bokolongono ya Eklezia ekomekama na mitúya to na lokúmu te, kasi na bokoki ya "kotambola na Kristu mpe ya kotikala penepene na ye na bileko binso".

Matondo mingi na ndéngé otángi lisoló liye.