ግንቦት ማርያም፡ ር.ሊ.ጳ. ልዮን መበል 14 ብዛዕባ ውፉይነት ማርያም እንታይ ይብሉ?

ስምዖን ተ. ኣርኣያ - ሃገረ ቫቲካን

ወርሒ ግንቦት ብትውፊት ንኣዴና ቅድስት ድንግል ማርያም ዝውፈ እዩ። ውፉይነት ግንቦትን መንበረ ታቦት ካቶሊካዊት ቤተ ክርስቲያን ኣብ ወርሒ ግንቦት መግለጺ ናይቲ ፍሉይ ካቶሊካዊ ማርያማዊ ፍርሃት እግዚኣብሄር እዩ። እቲ እውን ካብቲ ሕብራዊ ዕምባባ ተፈጥሮ ዝብገስ እዩ። እዛ ፍልይቲ ወርሒ ነታ "ካብ ኩለን ኣንስቲ ዝተባረኸት" ማለት ማርያም ኣደ ኣምላኽ ክውፈ ይግባእ። ኣብ ገለ ቦታታት ካቶሊካዊ መንፈሳውነት ንማርያም ቀዳመይቲ ዕምባባ ምድሓን - ዘመነ ጽጌ "ጽድያ ድሕነት" ኢሉ እውን ይገልጻ።

ር.ሊ.ጳ. ልዮን መበል 14፡ ንህዝባዊ ፍርሃት እግዚኣብሔር ብትኽክል ምርዳእ

ማርያማዊ ውፉይነት ንባዕሉ ሸቶ ከምዘይኮነ ቅዱስ ኣቦና ር.ሊ.ጳ. ልዮን መበል 14 የጒልሑ፡ ስለዚ እዩ ድማ ኣብ ተመሳሳሊ እዋን ኣብ መወዳእታ መደረታቶም ስብከታቶምን ንምእመናንን ህዝቢ ዓለምን ንኣማላድነት ማርያም ሓደራ ዝብሉ። ማርያማዊ ውፉይነት ደቀ መዛሙርቲ ይገብርን ኣብ ኣገልግሎት ወንጌል ዘሳትፍን እዩ። ርእሰ ሊቃነ ጳጳሳት ኣብ ናይ ቅዱስ ዓመት ጽምብል ማርያማዊ መንፈሳውነት ንህዝባዊ ፍርሃት እግዚኣብሔር - ንህዝባዊ መንፈሳውነት ኣብ ዓውዲ ኣቐሚጦሞ፤

"ኣሕዋትን ኣሓትን ማርያማዊ መንፈሳውነት ኣብ ኣገልግሎት ወንጌል እዩ ዘሎ: ገርሀይናነቱ ይገልጽ። ንናዝራዊት ማርያም ዘሎና ፍቕሪ ምስኣ ደቀ መዛሙርቲ ኢየሱስ ይገብረና፤ ናብኡ ክንምለስ፣ ነቲ ተንሲኡ ክሳብ ሕጂ ዝበጽሓናን ዝጽውዓናን ናይ ሕይወት ፍጻሜታት ከነስተንትንን ክንትርጉሞን ይምህረና።"

መዛግብቲ ከም ዝሕብርዎ፡ እቲ ናይ መጀመርታ ናይ ግንቦት ውፉይነት፡ ንኽብሪ ማርያም ዝኸውን ኣገልግሎት ቃል፡ ኣብ 1784 ኣብ ሰሜናዊት ኢጣልያ ከተማ ፈራራ ብናይቲ ከባቢ ማሕበር ቀርመለሳውያን ከም እተኸበረን እዚ ካብ ኢጣልያ ዝመበገሲኡ ዓይነት ማርያማዊ ውፉይነት ኣብ ምሉእ መበል 19 ክፍለ ዘመን ተዘርጊሑ ኣብ መወዳእታ ድማ ኣብ መላእ ዓለም ኣብ ካቶሊካዊት ቤተ ክርስቲያን ሰሪቱ ይቕጽል ኣሎ።

"ለውሃት እግዚኣብሔር፡ ኣደነታ፡ ህልው ይገብሮ"

ሓቀይና ማርያማዊ ውፉይነት ንለውሃት ኣምላኽ ናብ ቤተ ክርስቲያን ከም ዘምጽእ ር.ሊ.ጳ. ልዮን መበል 14 ይገልጹ።

“መንገዲ ማርያም ንኢየሱስ ይስዕብ፣ መንገዲ ኢየሱስ ድማ ናብ ነፍሲ ወከፍ ሰብ ይመርሕ፣ ብፍላይ ናብ ድኻታት፣ ናብ ውጉኣት፣ ናብ ሓጥኣን ይመርሕ። ስለዚ ድማ እዩ ሓቀይና ማርያማዊ መንፈሳውነት ንለውሃት እግዚኣብሔር፣ ኣደነታ፣ ኣብ ቤተ ክርስቲያን ክህሉ ዝገብር።”

ኣብ ጀርመን ቋንቋ ዝዛረቡ ዞባታት ናይ መጀመርታ ውፉይነት ግንቦት ኣብ 1841 ኣብ ጥቓ ሙኒክ ኣብ ዝርከብ ገዳም ሕያዎት ጓሶት ከም ዝተኻየደ ይንገር። ብዙሓት ካብቶም ፍሉጣት መዝሙራት ማርያም እውን ካብዚ ዘመን እዚ ዝመንጨዉ እዮም። ብዛዕባ "ማርያም ንግስቲ ግንቦት"ን "ዝጸበቐት ዕምባባ ሰማይ” ዝብሉ መዛሙራት ይዝየሙ። እንተኾነ ውዳሴ ማርያም ካብ ሓድሽ ኪዳን መዝሙር ውዳሴ ንኣደ ኢየሱስ ካብቲ ነፍሰይ ንግዝኣብሔር ተዕብዮ ጸሎት እዩ ዝብገስ።

ተልእኾ ንፍትሓዊት ዓለም

ንር.ሊ.ጳ. ልዮን መበል 14 እምበኣር ማርያማዊ ውፉይነት እውን ተልእኾ እዩ፦ “ማርያማዊ መንፈሳውነት ኣብቲ ሰማይ ዝተኸፍተሉ ታሪኽ ክንጥሕል የኽእለና፤ ትዕቢተይናታት ብሓሳብ ልቦም ክበታትን ፡ ሓያላት ካብ ዝፋኖም ክድርበዩ፡ ሃብታማት ጥራይ ኢዶም ኮይኖም ክንርኢ ይሕግዘና። ንዝጠመዩ ክንዕንግል፡ ንትሑታት ከነልዕል፡ ንምሕረት ኣምላኽ ክንዝክርን ኣብ ሓይሊ ቅልጽሙ ክንውከስን ይገብረና” (ሉቃ 1፡51-54 ረኣ)።”

ንኹሉን ንመዓልታውን ዝኸውን ዕማም

"መንግስቱ ንዓና ሓዊሱ እዩ ዝመጽእ፡ ልክዕ ከምቲ ንማርያም 'እነኹልካ” ክትብሎ ዝሓተታ'፡ እዚ ድማ ሓንሳብ ዝወሃብ ቃል ተወፋይነት ኮይኑ ግን ከኣ መዓልታዊ ዝሕደስ እዩ።  ቅዱስ ኣቦና ር.ሊ.ጳ. ልዮን መበል 14 ርእሰ ሊቃነ ጵጵስነቶን ህይወቶምን ከምኡ’ውን ቅድሚኦም ዝነበሩ ንኣማላድነት ማርያም ኣሕሊፎም ይህብዋ። ር.ሊ.ጳ. ልዮን መበል 14 ዕለት 8 ግንቦት ተኸታሊ ቅዱስ ጴጥሮስ ምስ ተሓረዩ ድሕሪ ክልተ መዓልቲ ሕርየቶም ማለት ዕለት 10 ግንቦት ድማ ኣብ ኢጣሊያ ከባቢ ሮማ ኣብ እትርከብ ከተማ ጀንዛኖ ናብ ዘሎ ብማሕበር ኣጎስጢኖሳውያን ኣብ ዝመሓደር መካነ ንግደት ማርያማዊ ምክረ ሰናይ ከም ዝነገዱ ይዝከር።

ማርያም ከም ብጻይን ኣማኻሪትን

ማርያም “ኣደ ሰናይ ምኽሪ፡ ብርሃንን ጥበብን ዝመልአ ብጸይቲ” እያ። ናብ መቕደሳ ምብጻሕ ንቅዱስ ኣቦና ብፍላይ ኣገዳሲ እዩ ነይሩ፣ ከምቲ ኣብ ናይ ቤተ ክርስቲያን ናይ ጸሎትን ክታሞም ኣብ ዘንብሩሉ ሰነዳትንን ንኣብነት ኣብ ማርያማዊ ምክረ ሰናይ መካነ ንግደት ምብጻሕ ኣካይዶም ኣብቲ መካነ ንግደት ኣብ ዝርከብ መዝገብ፡ “. . . ናይታ ኣብ ምሉእ ህይወተይ ምስ ኣደኣዊ ህላወኣን ጥበባን ከምኡ’ውን ኣብነት ፍቕራ ነቲ ወትሩ ማእከል እምነተይን መገድን ሓቅን ህይወትን ዝኾነ ወልድ ዘሰንየትኒ ኣደ ሰናይ ምኽሪ። የቐንየለይ ኣደይ ስለ’ቲ ሓገዝኪ—ኣብዚ ሓድሽ ዕማም እዚ ድማ ኣሰንየኒ” እንክብሉ ከም ዝጸሓፍዎ።

ካርዲናል ሮበርት ፕረቮስት ርእሰ ሊቃነ ጳጳሳት ንኽኾኑ ዝተመርጹሉ መዓልቲ ኣብ ዕለት 8 ግንቦት 2025 ከም ዝወደቐን - "ዕለት 8 ግንቦት ክብረ በዓል መዓልቲ ልመና ቅድስተ ማርያም ዘፖምፐይ" ዝበዓለሉ ዕለት ብምዃኑ እውን ኣብታ መዓልቲ እቲኣ ምስ ተሓረዩ ድማ ካብ ማእከል ሰገነት ባዚሊካ ቅዱስ ጴጥሮስ ኮይኖም ንከተማ ሮማን መላእ ዓለምን ቡራኬ ቅድሚ ምሃቦም ኣዘኻኺሮም፡ "ኣዴና ማርያም ኩሉ ግዜ ምሳና ክትጓዓዝን ከተሰንየናን፡ ቀረባና ክትከውንን ብኣማላድነታን ፍቕራን ክትድግፈና ትደሊ" ከም ዝበሉ ይዝከር። ንዝኽሪ ቀዳማይ ዓመት ሕርየቶም ድማ ቅዱስ ኣቦና ዕለት 8 ግንቦት ናብ መካነ ንግደት ቅድስተ ማርያም ዘፖፐይ ክነግዱን ኣብ ከተማ ናፖሊ ሓዋርያዊ ዑደት ከካይዱ እዮም።