Papa: shoqëria të mësojë të ruajë shpirtin e asaj që krijon

R.Sh. / Vatikan

"Shoqëria jonë zotëron një aftësi të jashtëzakonshme për të prodhuar, inovuar dhe komunikuar, megjithatë, duket se kemi ende nevojë të mësojmë se si të ruajmë shpirtin e asaj që ajo krijon. Përndryshe, rrezikojmë të jemi ekspertë në mjetet e komunikimit dhe efikasë në prodhim, por të pasigurt se pse, për çfarë qëllimi, me kë dhe për kë prodhohet". Këtë deklaroi Papa Leoni XIV gjatë takimit "Të thurim rrjeta me botën e kulturës, artit, ekonomisë dhe sportit", që u mbajt në "Movistar Arena" të Madridit. "In këtë kontekst – shtoi Papa – Kisha, e vetëdijshme si për sukseset, ashtu edhe për gabimet e veta përgjatë historisë, dëshiron të mbetet në dialog me botën bashkëkohore".

Shkëlqesia Juaj,

Miq të dashur,

Është kënaqësi t'ju takoj në këtë vend, një hapësirë ​​që jo vetëm pret veprimtari sportive, artistike dhe kulturore, por edhe emocionet më të thella njerëzore: harenë dhe admirimin, entuziazmin dhe shpresën, ashtu sikurse edhe trishtimin dhe frustrimin.

Në këtë vend të mrekullueshëm, është e pamundur të mos admirosh gjurmën e krijimtarisë që përshkon historinë dhe formon identitetin e tij. Një bukuri e dukshme në qytetet, rrugët dhe monumentet, sheshet dhe kopshtet, universitetet dhe kishat, në muzikën, pikturën dhe vallëzimet, si dhe gastronominë e tij. Këtu, ndihet edhe shpirti i brezave që e kanë shndërruar peizazhin dhe i kanë dhënë atij fytyrën e tij unike, dhe kjo na zbulon në çdo aspekt inteligjencën dhe vullnetin që banon në shpirtin njerëzor.

Pas vëzhgimit me kujdes të këtyre mrekullive të krijuara nga brezat e mëparshëm, lind në mënyrë të pashmangshme një pyetje që na sfidon të gjithëve: çfarë trashëgimie po lëmë për të ardhmen dhe, rrjedhimisht, çfarë lloj bashkësie po ndërtojmë?

Dëgjova me shumë interes ndërhyrjet e secilit prej folësve; pajtohem me ju. Shoqëria jonë, në fakt, ka një aftësi të jashtëzakonshme për të prodhuar, për të përtërirë dhe për të komunikuar; megjithatë, duket se ende duhet të mësojmë të ruajmë shpirtin e asaj çka lind ajo. Përndryshe, rrezikojmë të jemi ekspertë në mjetet e komunikimit dhe efektivë në prodhim, por të pasigurt se pse, për çfarë qëllimi, me kë dhe për kë prodhojmë. Në këtë kontekst, Kisha, e vetëdijshme si për sukseset ashtu edhe për gabimet e saj gjatë historisë, dëshiron të mbetet në dialog me botën bashkëkohore.

Në ADN-në e njerëzimit është e rrënjosur dëshira për mirësi, bukuri dhe të vërtetën; dhe duke u nisur nga kjo aspiratë thellësisht njerëzore dhe përvoja jonë shekullore Kisha propozon rrugë për një jetë dinjitoze dhe për të mirën e përbashkët. Për këtë qëllim, Shën Pali VI pati deklaruar para Kombeve të Bashkuara se, pavarësisht nga mendimi që ka ndokush për Papën e Romës, misioni i tij është i njohur mirë. Si një "eksperte e njerëzimit", Kisha nuk është shpërfillëse ndaj asgjëje vërtet njerëzore (krh. Gaudium et Spes, 1). Për këtë arsye, "mbajtja e një qëndrimit dialogues është pjesë e pandashme e thirrjes së saj" (Magnifica Humanitas, 2). Sot, shohim se pyetja thelbësore mbetet po ajo: çfarë do të thotë të jesh vërtet njeri?

Kisha ndan me të tjerët me përulësi, por edhe me vendosmëri atë që ka zbuluar në përvojën e saj të besimit: se Jezu Krishti u përgjigjet pyetjeve të mëdha rreth jetës njerëzore dhe plotnisë së saj, qysh në këtë botë e deri në kulmin e saj në përjetësi. "Për këtë arsye, njeriu mbetet gjithmonë 'rruga kryesore dhe themelore e Kishës' dhe zemra e çdo udhëtimi autentik të zhvillimit integral njerëzor" (ibid., 50). Dhe për këtë arsye, nuk mund ta anashkalojë kulturën, sepse përmes saj, njeriu si njeri "është" më shumë (shih Përmbledhjen e Doktrinës Shoqërore të Kishës, 554).

Dhe pikërisht ngaqë fjala "kulturë" sjell me vete konceptin e "kultivimit", sikurse tregon rrënja etimologjike e përbashkët për të dy fjalët, ne jemi të thirrur të pyesim veten se çfarë po mbjellim sot, çfarë po lulëzon dhe çfarë po vyshket në heshtje në shoqërinë tonë; cilat vlera po i ruajmë dhe cilat po i lëmë të vdesin. Këto janë pyetje të thella dhe të nevojshme e që nuk mund të anashkalohen.

Për t'iu përgjigjur këtyre pyetjeve, na duhet një dialog shoqëror të cilin mund ta krahasojmë me artin e endjes së rrjetave, i cili nënkupton takimin, dëgjimin, dialogun dhe respektin

Në fushat e ndryshme të veprimtarisë njerëzore, duhet t'i kushtojmë vëmendje gjuhës që përdorim: të shkruar, të folur dhe, në botën dixhitale, madje edhe atë të imazheve; sepse komunikimi nuk është kurrë asnjanës. Çdo shprehje komunikon, përçon. Mund të lëndojë ose të shërojë, të shkatërrojë pritjet ose të hapë horizonte të reja, të mbjellë përçarje ose të rizgjojë shpresën për mundësinë e ndërtimit të diçkaje vërtet njerëzore, së bashku.

Të endurit e rrjeteve është, pra, dialog mes institucioneve që kanë në qendër dinjitetin njerëzor. Kjo nënkupton, për shembull, që universitetet nuk duhet t'ia kthejnë shpinën botës së punës ose të heqin dorë nga e vërteta; që bizneset nuk duhet t'i konsiderojnë punonjësit thjesht si faktor në interesat e tyre; që arti nuk duhet të ketë elitat si qëllimi të vetëm; që sporti nuk duhet të reduktohet në spektakël ose të shndërrohet në biznes të thjeshtë; që përparimi teknologjik duhet të marrë parasysh të moshuarit, të varfrit dhe ata që nuk kanë zë.

Kontributi ynë në dialog, duke filluar nga vizioni i krishterë për jetën, buron nga vetëdija se Krijuesi e ka endur qenien njerëzore me fije dashurie; sepse ne u krijuam sipas shëmbëlltyrës dhe ngjashmërisë së Hyjit, i cili është dashuri (krhs. 1 Gjonit 4:8). Këtu qëndron themeli i dinjitetit të patjetërsueshëm njerëzor, respektimi i padiskutueshëm i të cilit është baza e dialogut.

Së dyti, të endësh rrjete do të thotë të krijosh së bashku. "Besimi," ka thënë Papa Benedikti XVI, "është dashuri dhe për këtë arsye krijon poezi dhe muzikë. Besimi është hare dhe për këtë arsye krijon bukuri" (Katekizmi, 21 maj 2008). Ne të gjithë kemi përjetuar diçka të bukur, të mjaftueshme për të na ndryshuar nga brenda: një këngë, një vjershë, një kishë të heshtur, një zë, një vështrim, madje edhe një ndeshje basketbolli me miqtë.

Prandaj nuk është për t'u çuditur që shpallja e Lajmit të Mirë dhe vetëdija se jemi vëllezër e motra shprehen gjatë Javës së Madhe në formën e "saetës", poezinë mistike dhe mjeshtërinë letrare te autorë të tillë si Lope de Vega, Shën Tereza e Ávilës, Shën Gjoni i Kryqit, Calderón de la Barca, ose në prozën e rrjedhshme të Shën Tomë Akuinit, nga i cili kemi trashëguar himnet e bukura të «Corpus Christi», festë që kremtojmë sot. E gjithë kjo tregon lidhjen midis materiales dhe shpirtërores që përbën ekzistencën tonë.

Së treti, të endësh rrjeta do të thotë shërbim pa interes. Një vështrim i paanshëm zbulon se burra dhe gra të shtyrë nga besimi kanë ndërtuar spitale dhe shkolla, u kanë dhënë udhë nismave të solidaritetit dhe kanë folur me një gjuhë që i fisnikëron njerëzit. Prandaj, është me vend të pyesim sinqerisht nëse bota – dhe Evropa në veçanti – do ta kishte krijuar identitetin e saj pa gjurmën shpirtërore që ka përshkuar historinë e saj. Ky nuk është provokim, por një ftesë për të reflektuar nëse përjetësia, e cila shpërtheu në kohë dhe hapësirë ​​përmes mishërimit të Jezu Krishtit, mund të pajtohet me jetën e përditshme.

A është vërtet e mundur të besohet se Evropa – të cilën e duam kaq shumë – do të ishte ajo që është pa gjurmët e besimit fetar? Pse druhemi që ajo që është e përjetshme të përshkojë jetën e përditshme? Thirrja e paraardhësve të mi ende jehon: Mos kini frikë! Hapjani dyert Krishtit! Jezu Krishti nuk na merr asgjë dhe na jep gjithçka.

Dua ta pyes veten me zë të lartë: kush është i përjashtuar me gjithë virtytet dhe aftësitë e tij? Nuk mund ta injorojmë faktin se gjendja e vështirë e të varfërve përfaqëson një klithmë që, gjatë gjithë historisë njerëzore, e sfidon vazhdimisht jetën tonë, shoqëritë tona, sistemet tona politike dhe ekonomike dhe Kishën (krh. Dilexi te, 9).

Në të vërtetë, Krishti i rikthen së mirës së përbashkët vendin që i takon si një arbitër i mençur që qetëson lakminë e disave dhe ushqen shpresën e të tjerëve, ndërsa dëshiron t'i shpëtojë të gjithë sa janë.

Kjo Kishë, eksperte e njerëzimit, edhe nëse ndonjëherë shkon kundër rrymës, këmbëngul se "strukturat ekonomike dhe institucionale janë të drejta vetëm në atë masë që nxisin zhvillimin integral të personit dhe pjesëmarrjen e përgjegjshme të të gjithëve" (Magnifica Humanitas, 34).

Në fund, më lejoni ta drejtoj vëmendjen tuaj drejt një bote që, siç e dini, nuk është e huaj për mua: ajo e sportit. Le të mendojmë se sa prej nesh mësuan respektin për kundërshtarët tanë në fushën e lojës në vend që të dëgjonin një fjalim. Sa atletë na mësojnë të humbasim pa urrejtje, të fitojmë pa poshtëruar ose të ngrihemi pasi jemi rrëzuar!

Në lidhje me këtë pikë, Shën Gjon Pali II, si sportist dhe bari i grigjës së Hyut, deklaroi: “Në këto kohë, në të cilat për fat të keq format e ndryshme të dhunës dhe për rrjedhojë urrejtja përpiqen të grisin strukturën e solidaritetit shoqëror, ju [atletët] kontribuoni, nga ana juaj, për të dhënë një dëshmi të ndritshme kohezioni, paqeje, uniteti – me një fjalë, të 'dimë si të rrimë bashkë'” (Fjalim drejtuar pjesëmarrësve në Kampionatin e 33-të Evropian, Afrikan dhe Mesdhetar të Skive në Ujë, 31 gusht 1979).

Këto shprehje janë më aktuale dhe më në kohën e duhur sesa atëherë kur jehuan për herë të parë.

Të dashur miq, prandaj ju ftoj të jeni fije të reja, për të endur rrjete të reja që harmonizojnë të gjitha fushat e jetës, për të thurur një shoqëri të ripërtërirë në të cilën koha është e mbushur me përjetësi, kultura ruan kujtesën dhe nxit dialogun, arsimi nxit kërkimin kritik të së vërtetës, arti frymëzon ndjenja mrekullie dhe lind emocione fisnike, biznesi njeh dinjitetin e personit dhe puna vazhdon të jetë një forcë shtytëse shprese.

Le të bëhemi fije të reja, duke ndjekur këshillën e Shën Palit: "Gëzohuni me ata që gëzohen, qani me ata që qajnë. Kini të njëjtat ndjenja për njëri-tjetrin. Mos e konsideroni veten të mençur. Mos ia ktheni askujt të keqen me të keqe! Kërkoni të bëni atë që është e drejtë përpara të gjithëve. Nëse është e mundur, për aq sa varet nga ju, jetoni në paqe me të gjithë" (Romakëve 12:15-18). Sepse ajo që është në lojë në këtë mes që njerëzimi ynë madhështor të vazhdojë të shkëlqejë në të ardhmen. Faleminderit!