Liturgiya oxunuşları: 10 FEVRAL. Müq. Sxolastika, bakirə

Sxolastika — benediktin ənənəsinin ilk rahibəsi — Norçada anadan olmuşdur (480–543). Böyük Qriqoriy onun həyatından bəhs edərək, bu həyatın onun əkiz qardaşı, Benediktin həyatı ilə sıx bağlı olduğunu qeyd edir. On iki yaşlarında ikən bacı və qardaş Romaya göndərilmiş, lakin orada gördükləri nizamsız və əxlaqsız həyat onları sarsıtmışdı. Bundan sonra Benedikt tənha zahid həyatını seçmiş, Sxolastika isə rahibəlik yolunu tutaraq Subiakoda — qardaşının təsis etdiyi Monte-Kassino abbatlığının yaxınlığında — Allaha həsr olunmuş həyat sürməyə başlamışdı. Sxolastika tez-tez belə deyirdi: «Ya sus, ya da Allah haqqında danış; çünki bu dünyada bundan daha layiqli mövzu yoxdur». O, Allah haqqında ən çox qardaşı ilə söhbət edirdi. Onlar ildə bir dəfə, iki monastırın arasında yerləşən kiçik bir evdə görüşürdülər. Müqəddəs Qriqoriy yazır ki, bu görüşlərin sonuncusu 6 fevral 543-cü ildə olmuşdur. Sxolastika qardaşından xahiş etmişdi ki, söhbəti səhərə qədər davam etdirsin, lakin Benedikt başçısı olduğu monastırın qaydasını pozmaq istəmədiyi üçün razılaşmamışdı. O zaman Sxolastika Rəbbə dua etdi və az sonra başlayan güclü tufan Benedikti orada qalmağa məcbur etdi. Bu görüşdən üç gün sonra Benedikt bacısının vəfat etdiyini ilahi bir əlamətlə dərk etdi: o, Sxolastikanın ruhunu səmaya doğru yüksələn ağ göyərçin şəklində gördü.

BİRİNCİ OXUNUŞ  3 Pad (1 Pad) 8,2 2-23.27-30

Süleyman Rəbbin qurbangahı önündə, bütün İsrail camaatının qarşısında durdu və əllərini göyə açıb dedi: «Ya Rəbb, İsrailin Allahı! Nə yuxarıda göydə, nə də aşağıda yerdə Sənin kimi Allah yoxdur. Sən bütün ürəkləri ilə yolunla gedən qullarına əhdini və lütfünü saxlayırsan. Lakin, doğrudan da, Allah yerdə yaşayarmı? Sən göyə və göylərin göyünə sığmazsan, o ki qaldı mənim tikdiyim məbədə! Ancaq Sən bu qulunun duasına və yalvarışına nəzər sal, ya Rəbb Allahım. Bu gün qulunun Sənin önündə etdiyi fəryadı və duanı eşit. Qoy Sənin nəzərin gecə-gündüz bu məbədin üstündə olsun. Bu yer barədə Sən demisən: “Mənim adım orada olacaq”. Qulunun buraya üz tutub etdiyi duanı eşit. Bu yerə tərəf dua etdikləri vaxt Öz qulunun və xalqın İsrailin yalvarışlarını Sən eşit, göydə – Öz məskənində eşit və bağışla!

Təfsir

Bir gün əvvəl Birinci oxunuşda əhd sandığının Məbədin daxili hissəsində, onun üçün ayrılmış yerə qoyulduğu zaman baş verənləri eşitdik: hər yer qatı bir bulud, duman və tünd tüstü ilə doldu; elə ki, kahinlər içəridə qala bilməyib çölə çıxmalı oldular. Bu, Öz Məbədinə sahib çıxmaq üçün gələn Allahın Özünün təşrifi idi. İsraillilər vəd olunmuş torpağa doğru səhrada irəlilədikləri zaman onları gündüz bulud, gecə isə od sütunu aparırdı. İndi isə həmin bulud yenidən gəlib öz yerində əbədi qalmaq üçün Məbəd üzərinə enmişdi. Bunu görən xalq sevincə qərq oldu: hamı əmin idi ki, Allah bundan sonra onlarla daimi olaraq qalacaq. Məhz bu andan etibarən heyvan qurbanları, dualar və müqəddəs ayinlərlə müşayiət olunan təntənəli məbəd ibadətləri başladı. Xalq bu mərasimlərdə özünü tanıdı; Məbədin ətrafında — İsrailin dini həyatının həqiqi mərkəzi və qütbü olan bu müqəddəs məkanda — müqəddəs bir xalq kimi formalaşdı. «Ey Ordular Rəbbi, məskənin nə qədər əzizdir, qəlbim Rəbbin həyətinin həsrətindədir, Sənin həyətində keçən bir günüm başqa yerdə keçən min günümdən yaxşıdır», — 84-cü  Məzmurda deyilir. Həqiqətən də, bu qədər müqəddəs bir yerə sadəcə daxil ola bilmək belə böyük bir möcüzə idi.

İNCİL Mark 7, 1-13

Fariseylər və Yerusəlimdən gələn bəzi ilahiyyatçılar İsanın yanına yığıldı. Onlar gördülər ki, İsanın şagirdlərindən bəzisi murdar əllərlə, yəni əllərini yumamış çörək yeyir. Fariseylər və bütün Yəhudilər ağsaqqallardan qalan adət-ənənəyə əməl edərək əllərini yaxşı-yaxşı yumadan yemək yeməzlər. Onlar bazardan gələndə yuyunmadan heç nə yeməzlər. Həmçinin bir sıra başqa adət-ənənələrə də əməl edərlər. Belə ki onlar kasaları, dolçaları, tunc qazanları və yataqları yuyub paklayarlar. Fariseylər və ilahiyyatçılar İsadan soruşdular: «Nə üçün şagirdlərin ağsaqqallardan qalan adət-ənənəyə görə yaşamayaraq murdar əllərlə çörək yeyirlər?» İsa onlara dedi: «Yeşaya peyğəmbər siz ikiüzlülər üçün nə yaxşı söyləyib! Yazıldığı kimi: “Bu xalq dodaqları ilə Mənə hörmət edir, amma qəlbləri Məndən uzaqdır. Boş yerə Mənə səcdə edirlər, insan əmrlərindən çıxardıqları təlimləri öyrədirlər”. Siz Allahın əmrini atıb insan adət-ənənəsini tutursunuz». Sonra İsa onlara dedi: «Öz adət-ənənənizi bərqərar etmək§ üçün Allahın əmrini kənara atmağı necə də yaxşı bacarırsınız! Çünki Musa belə əmr etdi: “Ata-anana hörmət et” və “Atasını yaxud anasını söyən adam öldürülməlidir”. Sizsə deyirsiniz: “Bir adam atasına yaxud anasına ‹məndən umduğun yardım qurban oldu›, yəni ‹Allaha həsr olundu› desə”, onda həmin adama izin vermirsiniz ki, ata-anasına yardım etsin. Bununla da siz nəsildən-nəslə ötürdüyünüz adət-ənənənizlə Allahın kəlamını heç edirsiniz. Axı buna bənzər çox işlər görürsünüz».

Təfsir 

Uca Allah Musanın vasitəsilə iki daş lövhə üzərində yazılmış çox sadə bir Qanun verdi. Bu Qanun cəmi on sözdən ibarət idi; insan onlara əməl etdikdə, Allahın iradəsinə uyğun — yəni xeyir içində — yaşayırdı. Daha sonra Allah ictimai və dini münasibətləri tənzimləyən bəzi əlavə göstərişlər də verdi; bunlar bu günədək Çıxış, Levililər və Saylar kitablarında yer alır. Bəs sonra nə baş verdi? Müxtəlif ravvin məktəbləri Allahın vermədiyi başqa qanunlar, izahlar, əlavə qaydalar və qeydlər artırdılar. Bu əlavələr zamanla yüzlərlə oldu və nəticədə o on sözün ilkin gözəlliyini gizlədən bir növ “qabığa” çevrildi. Məsihin yer üzündə yaşadığı dövrdə fariseylərin saysız-hesabsız xırda qanunlarına əməl etmək demək olar ki, mümkün deyildi. İsa bütün bu sonradan yaranmış qatları aradan qaldırdı ki, Atanın yeganə həqiqi sözlərinə yenidən güc və aydınlıq versin. Hətta bundan da irəli gedərək, O, bu sözləri bir yerə topladı və nəticədə on əmr iki məhəbbət əmri ilə yerinə yetirilə bildi: Allaha məhəbbət və insana (yaxına) məhəbbət.